This is a report that we prepared for those of you who are curious about what was doen at HNMUN'97, it's in Turkish ,we didn't have time to translate it sorry.

Galatasaray Lisesi İngilizce Kulübü HNMUN'97 Raporu

Model Birleşmiş Milletler ya da MUN, dünyada çeşitli organizasyonlar , okullar,üniversiteler tarafından hazırlanan süresi 2-10 gün arasında değişen, Birleşmiş Milletler Organizasyonu'nun simülasyonudur. Bu simülasyon dahilinde katılımcılar, öncelikle temsil etmek istedikleri ülke seçerler. Bu ülkenin dış politikası hakkında bilgi sahibi olmak ve ülkenin çıkarlarını uluslararası arenada uzlaşmacı bir tavır sergileyerek korumak esastır. Katılımcılar toplantı esnasında çeşitli komitelere bölünürler. Bunlar GA(Genel Kurul), ECOSOC(Ekonomik ve Sosyal Kurul), Bölgesel Organizasyonlar,Security Council(Güvenlik Konseyi) ve toplantıdan toplantıya değişen Birleşmiş Milletlere bağlı organizasyonlardır. Ülkeyi temsil eden delegelerin çeşitli alt-komitelere bölünmüş olmalarına karşı ancak aralarındakı sıkı irtibatlaşma sayesinde başarıya ulaşabilirler. Grup içinde koordinasyonu sağlayan head-delegate yani baş-delege, ve de universitelerde bu konunun öğretimini yapan bir hoca, öğrencilere yardım amacıyla "advisor" görevini üstlenir ve akşamları komite toplantılarının bitiminde, toplanarak hepberaber genel durum uzerinde konuşulur, ertesi günün politikasi belirlenir. Yurt dışında çoğu lisede ve üniversitede MUN, öğrencilere kredi sağlayan bir faaliyettir. Bu yüzden kimi okullar bu toplantılara bir yıl öncesinden çalışarak gelir....

Hazırlık aşamaları:

Galatasaray Lisesi İngilizce Kulübü'nün bu sene MUN'e katılım fikrini ortaya atması ve okulda öncellikle müdürümüz Prof.Dr. Erdoğan Teziç'in onayının alınması ile çalışmalara başlandı. İlk safhada yurt dısında bu tip organizasyonların araştırması Internet üzerinden yapıldı. Bunun sonucunda Avrupa'da : Hollanda'nın Başkenti Lahey'de Thimun ve Norveç'te düzenlenen Isfit, ve de yine Hollanda'da düzenlenen Teimun toplantıları bulundu. Bunların arasında en uygunu ve en popüleri Thimun'du yalnız, hem 200 türk öğrencinin katılması hem de zaten yer kalmamış olması bizi başka toplantılar aramaya yöneltti. Bu sırada Amerika'da üniversitelerin de böyle toplantılar organize ettiğini öğrendik, ve araştırma sonucunda Amerika'da öğrenci katılımı yüksek, 3 toplantı belirledik. Bunlar Berkeley Üniversitesi'nin , Harvard Üniversitesi'nin ve Birleşmiş Milletlerle ortak düzenlenen New York, MUN toplantılarını bulduk. Başvurularımız yaptık ve ikisinden davet birinden red mektubu aldık. Red cevabını yazan Harvard, okulumuzun lise olduğunu, ve liseler toplantısının önceki hafta geçtiğini, ve lise olmamızdan haliyle yaşımızın küçük olmasından dolayı kendi toplantılarına katılamayacağımızı söylüyordu. Bunun üzerine Harvard'a okulumuzun geçmişinden, popülaritesinden, mezuniyet yaşımızdan, ve okulumuzun üniversite düzeyinde verdiği eğitimden bahsettik. Birkaç gün sonra Harvard'da okuyan mezun ağabeyimiz Ulaş Kirazcı'dan orga- nizatörlerle görüştüğünü belirten ve mektubumuzun ağırlığını eleştiren bir mektup geldi. Ertesi gün ise bize uzun karar aşaması sonunda kabul edildiğimizi belirten bir davetiye mektubu geldi. Bunun üzerine işin finansal ve çalışma açısından planını yaptık. Müdürlük ve mezun ağabeyler ile devamlı süren iletişim sonucu hem kültürel açıdan hem finansal açıdan alabileceğimiz yardımlarla Harvard'daki toplantıya gidebileceğimize emin olduk. Toplantının başlamasına çok kısa süre kala ulaşabildiğimiz arkadaşlarımız arasından, manisi olmayan dört kişi bulduk ve hep beraber "ders çalışma aşamasına geçtik".

ÇALIŞMA AŞAMASI

****1 Okulumuzun bize sağladığı ortam dolayısılığıyla politikayla yakından ilgilendiğimiz halde öbür katılımcı okulların MUN'i ders olarak işlemesi ve bunun sonucunda iyi tecrübeler edinmiş olabileceğini bunun altında kalmamamız gerektiğini düşünerek, Erdoğan Teziç'in ve tanıdıklarımızın yardımıyla Türkiye'nin, alanında önde gelen isimlerinden randevu aldık. Görüşmelere genellikle uçer kişi olarak gittik. Ve bize ayırdıkları kısıtlı zamanları arasında mümkün olduğu kadar fazla yönde, önceden hazırladığımız soruları sorduk. Bu aşama birebir özel ders alırmışız gibi oluyordu. Önce konularımızdan kısaca bahsediyor, daha sonra sorularımızı soruyor, konu üzerine fikirlerini not alıyorduk. Bu aşama ülke politikamızı belirlememiz esnasında çok yararlı oldu. Hem de alanında uzmanlaşmış insanlarla görüşme fırsatı da elimize geçti.

****2 Bu sırada daha önceden araştırma yapmak üzere Amerika'ya giden arkadaşımız, New York'ta Birleşmiş Milletler Plaza'ya gitti, orada yetkililerle görüşerek Birleşmiş Milletler Prosedürleri ve MUN'lerin genel havası hakkında bilgi aldı. Aynı zamanda Seychelles Konsolosluğu'na da giderek dış politikaları, ülkelerinin ekonomik ve sosyal konumu hakkında bilgi aldı. Ayrıca Cornell Üniversite'sinin kütüphanesinde araştırma yaptı. Bu kaynaklar ise ülkemizin politikasını somut temeller üzerine oturturken faydalı oldu.

****3 Aynı zamanda bir günlüğüne Ankara'daki Dış İşleri Bakanlığı'na iki arkadaşımız gitti. Orada görüştükleri kişilerden Türkiye'nin dış politikası, sorunları, bize yöneltilebilecek potansiyel sorulara nasıl cevap verileceği, uluslarası ilişkiler üzerine temel bilgilerden oluşan bilgiler edindiler. Ayrıca toplantıda tartışılması planlanan Kürt Sorunu konusu için Türkiye'nin uluslarası alanda daha önceden aldırdığı "Resolution" örneklerini de aldılar. Bir yandan da Maliye'ye giderek ekonomi konusunda dünyada varolan tartışmalar ve çözümleri üzerine bilgi aldılar.. Türkiye belgelerini Amerika'da pek iyi hazırlanamamış Norwich Üniversite'sine verdik ,ve onlar da Türkiye'nin daha önceden aldırdığı kararları kullanarak politikasını belirledi .

****4 Ayrıca gerek Türkiye'de gerek Boston'da kütüphanelere giderek konularımızla ilgili kitapların fotokopilerini çektirdik ve Amerika'dayken gerektiğinde referans olarak kullandık..

****5 Bize önerilen kitapları okuduk. Ve aramızda tartışarak fikirlerimizi ortaya koyduk. Konular hakkında aramızda mantıki uzlaşmaya ulaşarak hem konuyu iyi analiz etmiş olduk hem de bu düşüncelerden ortaya çıkarak belirlediğimiz politikamızın toplantı süresince özellikle lobi faaliyetleri sırasında etkinliğini ve insanlar tarafindan kabuledilebilirliğini sağladik.

BASINLA İLİŞKİLER

Çetin Çeki sayesinde elde ettiğimiz gazete ve televizyonlar için, yapacaklarımız hakkında bir basın bülteni hazırladık. Gideceğimiz yer, katıldığımız toplantının önemi, yapacağımız işler, ve bize kazandıracakları üzerine yazilmiş bir sayfalık bir metindi. Bir de Müdürümüz Prof.Dr.Erdoğan Teziç'le beraber kararlaştırdığımız saatte, öğleden sonra saat bir'de, okulumuzun Aktüalite odasında bir basın toplantısı yapacağımızı bildiren kısa bir not hazırladık. Bu iki sayfayı, elimize geçen faks numaralarına yollayarak, ve ardından ellerine ulaşmiş olduğunu arayarak konfirme ederek bir gecelik bir çalışma yaptık. Bu arada seçtiğimiz saatin akşamüstü olmasının basım açısından dezavantajlı olduğunu öğrendik. Yine de katılım oldu.. Ve basın toplantısında yapacaklarımızdan bahsettik, soruları cevaplandırdık.. Döndüğümüzde ise büyük bir basın ordusuyla karşılaştık. Okulumuzun Okul-Aile Birliği üyeleri ve Fevzi Bey de katıldı Sanıyoruz ki bu görkemli karşılamayı Erdoğan Teziç'e borçluyuz.

BOSTON GÜNLERİMİZ-İZLENİMLERİMİZ

Boston'a ilk gittiğimiz gün, otelimizin etrafını yürüyerek dolaştık, çevrede gidebileceğimiz yerleri araştırdık. Otelimizin karşısında "Hukuk Kütüphanesi", ve çok az ötede, "Boston Public Library" vardı. Yemek yiyebileceğimiz yerler de Boston'da heryerin olduğu gibi, yürüme mesafesindeydi. Boston'da binalar 18-19.yy colonial mimariye göre yapılmış, İngiliz havası estiriyor. Zaten bu bölgenin adı "New England" yani "Yeni İngiltere". İstanbul gibi büyük ve canlı bir şehir de değil, tam bir öğrenci şehri. Zaten böyle olması bizim çalışmamıza kaynak açısından çok yaradı. Bölgede yaklaşık 80 üniversite var ve hepsinin çeşitli yerlerde fakülteleri,kütüphaneleri bulunuyor.. Toplantı başlamadan önceki hafta, orada da basın'a çıkarsak hoş bir olay olabileceğini düşündük, Basın Bültenimizin İngilizce versiyonunu Boston Globe ve Boston Herald adlı iki yerel, en çok satan gazetede otel lobisinden aldığımız kontak isimlere faxladık, ve ardından bizle görüşme yapmak isterlerse yapabileceğimizi söyledik. Konu enteresan geldiyse de, başka işleri olduğundan,gelemediler.. Boston Library , çok fazla bilgi içeren bir yer. İçerde hükümet dosyalarından tutun, Türkiye'nin hükümet dosyalarına kadar, birçok bilgiye ulaşmak mümkün. Biz orada, Birleşmiş Milletler üzerine araştırma yaptık, Internetlerinden yararlandık, ve fotokopiler çektik. Çalışmalarımız bittiğinde ise akşam üstüne doğru, Boston'da gezilebilecek yerlere gidip yemek yiyerek mola veriyorduk. Daha sonra gece yarılarına kadar aramızda ertesi günlerdeki konferansa hazırlanırcasına her konudan tartışıyorduk, hatta bu tartışmaların sabah üçlere, beşlere kadar sürdüğü dahi oluyordu. Ama açıkçası, biz bunu yaparak herkesin fikrine uyabilecek bir tarz tutturmayı başardık. Boston'da görmeğe değer birkaç yer vardı: "Financial District" yani "İçyerleri semti"'nde çok güzel gökdelenler, "Freedom Trail" denilen ve Amerika'nin İngiltere'den bağımsızlığı'na yol veren iç savaşın çıkması sebebi olan, "Boston Çay Partisi"'nin meydana geldiği liman, çeşitli colonial kiliseler, Franklin'in doğduğu yer.. gibi yerlerdi bunlar..

KONFERANS SIRASI

Konferans öncesi okulumuz mezunlarıyla irtibata geçmeye çalıştık. Bunun için Galatasaraylılar-ABD derneği başkanı Dr.Ahmet Oygar'ı aradık. Kendisi Türkiye seyehatindeydi..görüşemedik. Okulumuz 128 devresi Asli ablayla görüştük, bizimle bir hayli ilgilendi. Bir de konferansta görev alan öğrenciler arasında Türk öğrenciler de vardı. Zeynep Fetvacı, Zeynep İnanoglu ve Zeynep, bizimle devamlı ilgilendiler. Bir gün önce toplantı ofisini aradığımızda otele taşındıklarını öğrendik, biz de daha önceden lobi faaliyetlerimizi başlatmak amacıyla otelimizde kalacak öğrencilere burada olduğumuzu tembihledik. Daha sonra konferansın olduğu otele gittik .Orada birkaç görevliyle konuşarak bilgi aldık, çok güzel bir deneyim olacağını ve çok keyif alacağımızı söylediler rahatlattilar. Konferans başladığı gün birkaç sorunla karşılaştık, yolladığımız katılım ücreti ellerine ulaşmamıştı.Önce bu işi halletmemiz gerekti. Registration'ımızı yaptırdıktan sonra, komitelerimiz için ön-lobiciliğe soyunduk. İtalya, Venezuella, Tunus, delegasyonlarıyla iyi ilişkiler kurduk. Daha sonra otele döndüğümüzde Quebec'ten gelmiş öğrencilerle tesadüfen aramızda fransızca konuşurken tanıştık. Onlarla konferansta ortak antlaşmalara imza koyduk. Daha sonra isim pinlerimizi aldık ve komitelere ayrıldık.

Delegasyonumuzu bu komitede Tuvan Yalım temsil etti. Bu sene için belirlenmiş olan konular: 1-Uluslararası suçluların geri iade problemi ve prosedürleri(International Extradition) ve 2-Savaş halindeki devletlerin birbirlerine ve komşularına verdikleri çevresel zararlardan doğan hukuksal sorunlar(Environmental Atrocities) idi. Gündem belirleme çalışmaları sırasında oy birligi ile "Milletlerarası çevresel savaş hukukundan doğan boşlukların", Körfez Savaşı'nın da etkisiyle ,şu andaki dünya gündeminde, suçluların iadesi konusundan daha önemli bir yer tuttuğu için öncelikli olarak öngöüldü ve tüm toplantı boyunca tartışıldı. Dört gün süren çalışmalar boyunca Batı Bloğu , Orta Doğu Bloğu, Latin Amerika Bloğu, Doğu Bloğu, Asya Bloğu ve bizim delegasyonumuzun da bulunduğu Afrika Bloğu da olmak üzere 6 tane karar/çözüm bildirgesi yayınlandı. Yapılan lobi faaliyetleri ve oylama sonucunda bunlardan sadece Afrika ve Batı Blokları'nınkiler kayda değer görüldü. Çeşitli milletlerden gelen öneriler sonucu her ikisinde de yaptırımlar konusunda değişiklikler yapıldı. Yapılan sıkı lobi faaliyetleri sonucunda, Afrika Bloğu'nun çözüm önerisi taslağı kabul edildi. Bu şu şekilde özetlenebilir: Savaş hali sözkonusu olduğu zaman bir ülke çevredeki ülkelere yaptığı çevresel zararlardan dolayı sorumlu tutulacaktır. Bu ülkeye uygulanacak yaptırımlar ise uluslararası çevresel suçlar mahkemesi tarafindan belirlenecektir. Bu cezanın en önemlileri, ekonomik ambargo ve yüklü bir tazminat olacaktır.

Bu komitede temsilcimiz, Ural Aküzümdü. İlk tartışılacak konular: 1- Advanced Technology Transfer (Gelişmiş Teknoloji Transferi ) ve 2- The Prevention of an Arms Race in Outer Space (Uzayda Silahsızlanma) idi. İlk başta yapılan oylamalar sonucu ilk konu Teknoloji Trasferi konusu oldu. 3. Dünya Ülkeleri'nin etkin çabaları sonucu, teknoloji transferinin insanlığın gelişimi için gerekli olduğu kararı çıkarken, Gelişmiş Ülkeler'in de cüzi ücretler karşılığı küçük ülkelere teknoloji transferi yapması kurul tarafından kabul edildi. Özellikle G-7 Ülkeleri'ne yapılan baskı, Amerika ve Kanada'nın direnişine rağmen işe yaradı ve kararların çıkmasına yardımcı oldu. Uzayda silahsızlanma konusu ise toplantı bitiminden yarım saat önce ele alındı ancak kayda değer bir gelişme meydana gelmedi.

Toplantının bu komitesine Mustafa Yazıcı katıldı. Komitenin iki ana konusu vardı; 1-Credibility(Kredibilite) 2-Financial Liberilization(Finansal Özgürleşme) Yapılan oylama sonucu Financial Liberalization 'un ilk tartışılacak konu olacağı belirlendi.Toplantıda gelişmiş ülkeler bloğu kendi içinde bölündü ve sert tartışmalar oldu. Toplantının, ilk günkü konu belirleme oylamasından sonraki günlerde,tartışmalar Financial Liberalization üzerineydi.Tartışmalarda Afrika Bloğu ülkeleri özellikle Etiyopya,Zambia,Togo,Uganda,Sudan,Eritrea ve Seychelles öncü rol oynadı.Diğerleri ise Batı Bloğundaki İtalya,Kıbrıs,İngiltere,Liechtenstein,Macaristan ayrıca Amerika ve USSR etkiliydi. Ülke olarak politikamızı credibility'den yana aldık.Fakat konu belirleme oylamasının ilk gün yapılması ve tecrübesizlikten dolayı ilk konu olarak Credibility konusunun ilk konu olarak belirlenmesini sağlayamadık.(Bu konuda daha çok 3. dünya ülkelerinin yaptıkları ilk gün propagandası etkili olmuştur.)Fakat daha sonra özellikle Togo delegelerinin yardımları ile toplantı süresince African Bloc'un öncü ve lider iki ülkesi haline geldik. Özellikle son günlere doğru artan tecrübeyle birlikte bütün kararlar Togo ve Seychelles onayından geçerek kabul edildi. Toplantıda Financial Liberalization Draft Resolution'ı olarak kabul edilen kağıt Afrika Bloğu'nun zaferiyle birlikte,en mantıklı ve dünya barışı lehine olarak çıktı.Credibility ise zaman kalmadığı için tartışılmadı.

Dünya Sağlık Örgütü'ne aramızdan Ajda Ahu Giray katıldı. Toplantıdaki konular 1-Pandemic of Infectious Diseases(Bulaşıcı hastalıkların yayılması) 2-The aging Crisis(Dünyada yaşlıların sayısının artmasıyla ilgili problemler) Bunlardan ilk tartışılmak üzere ilk konu seçildi. Afrika Bloğu'nun aşırı istekliliği ve Batı Bloğu'nun yol göstermesiyle ortak kararlara varıldı. Bunun sonucunda AIDS ve benzeri hastalıkların yayılmasını engellemede dünya çapında bir seferberlik ilan edildi. Sağlık personellerinin yetiştirilmesi ve ortak ödenek oluşturulması yolunda adım atıldı.İnsanlığın ülke çıkarlarının önünde olduğu vurgulandı. Komitede iyi ortak ülkeler bularak Seychelles'in politikasını tam anlamıyla izledik ve başarılı olduk. İkinci konu tartışmaya açılmadı.

Bu komiteye Emir Kısagün katıldı. Konular : 1-International Adoption(Uluslararası Evlat Edinme) 2-Human Tissue Sales (Organ satışı) Bunlardan oylamayla birincisi ilk tartışma konusu seçildi. Ülkelerarasında evlat edinmenin kuralları üzerine tartışıldı ve Seychelles'in diğer 3.Dünya Ülkeleriyle beraber hareket etmesiyle ortak olduğu çözüm önerisi esas seçildi. Daha sonra ikinci konuda da aynı şekilde aktif rol oynadık ve istediğimiz maddeleri eklettik. İki çözüm önerisinde de Seychelles'in payı olarak toplantı bitti.