๏ วัดพระศรีมหาธาตุย้อน
ศรีสัชนาลัย
กำแพงเพชรสุโขทัย
มรดกโลกเลิศแล้ว
ยุคสมัย
เพริศแพร้ว
แนบแน่น
หลากล้วนมนต์ขลัง ๚
๏ ช้างยังยืนล้อมรอบ
คอยปกปักรักษา 
ประดุจเทพเทวา
รอบรอบ วัดช้างล้อม
วัดวา
พรักพร้อม
พิทักษ์
รอบด้วยคชสาร ๚
๏ อุทยานประวัติศาสตร์ล้วน
วัดเจดีย์เจ็ดแถว
มุมมองทั่วทุกแนว
เพียงพิศใจหยุดล้า
พราวแพรว
เทียบฟ้า
งามนัก
ดับร้อนในฤดี ๚
 

ศรีสัชนาลัย : นับเป็นอุทยานประวัติศาสตร์อีกแห่งหนึ่งที่ได้รับการจารึกไว้เป็นมรดกโลก เป็นเมืองเก่าคู่กับเมืองสุโขทัยและกำแพงเพชรมาแต่โบราณ มีฐานะเป็นเมืองลูกหลวงของสุโขทัย ในยุคที่สุโขทัยรุ่งเรืองนั้น “พระยาลิไท” โอรส “พระยาเลอไท” ก็เคยครองเมืองนี้มาก่อนที่จะไปเสวยราชสมบัติต่อจากพระราชบิดาซึ่งสิ้นรัชกาลไป โดยเฉพาะอย่างยิ่งในรัชสมัยของพระยาลิไทนี้เป็นยุคที่พระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรืองเป็นที่สุดนับแต่ตั้งกรุงสุโขทัยขึ้นมา เป็นต้นว่าทรงพระนิพนธ์หนังสือ “ไตรภูมิพระร่วง” ดังนั้นการสร้างวัดวาอารามต่างๆ จึงงดงามละม้ายวัดวาอารามในกรุงสุโขทัยเป็นอย่างยิ่ง รวมถึงเมืองกำแพงเพชรด้วย ในส่วนที่สังเกตเห็นได้ชัดก็คือยอดเจดีย์ประธานทรงพุ่มข้าวบิณฑ์ หรือดอกบัวตูม วัดมหาธาตุและวัดช้างล้อม ฯลฯ ทั้งในอาณาจักรสุโขทัย ศรีสัชนาลัย และกำแพงเพชร จะมีลักษณะคล้ายคลึงกันมาก สุโขทัยมีวัดมหาธาตุ ศรีสัชนาลัยก็มีวัดมหาธาตุเมืองเชลียง และกำแพงเพชรก็มีวัดมหาธาตุนครชุม(อยู่ติดวัดพระแก้ว)

ศรีสัชนาลัยตั้งอยู่บริเวณลุ่มน้ำยมเช่นเดียวกับสุโขทัย ส่วนกำแพงเพชรจะตั้งอยู่บริเวณตอนใต้ของลุ่มน้ำปิง แต่ทั้งสามเมืองนี้จะมีอารยธรรมที่ใกล้เคียงกันโดยมีสุโขทัยเป็นแกนนำ ซึ่งนอกจากจะมีวัดวาอารามคล้ายกันแล้ว ยังมีสิ่งประดิษฐ์เลื่องชื่ออีกอย่างหนึ่งที่ควบคู่กับเมืองศรีสัชนาลัยและสุโขทัยซึ่งสิ่งนั้นก็คือเครื่องปั้นดินเผาที่ชื่อว่า “สังคโลก” มาจากคำว่า “สวรรคโลก” ซึ่งเป็นอีกนามหนึ่งของศรีสัชนาลัย โดยเครื่องสังคโลกนี้นับเป็นสินค้าส่งออกของไทยในยุคนั้นที่ทำให้ชาวบ้านอยู่ดีกินดี ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว แล้วยังค้าขายเจริญรุ่งเรืองอีก น่าอยู่จริงๆ เมืองไทยเรานี้เอย

1