การส่งและรับข้อมูล
(Data Transmission)

การส่ง-รับข้อมูลเพื่อโอนถ่ายหรือแลกเปลี่ยนข้อมูลกันระหว่างผู้ส่งและผู้รับหรือระหว่างเครื่องส่งกัยเครื่องรับนั้น จะสำเร็จขึ้นได้ต้องประกอบด้วยปัจจัยสำคัญ 2 ประการ คือคุณภาพของสัญญาณข้อมูลที่ส่ง-รับกัน และคุณลักษณะของสายสื่อสารสำหรับส่งผ่านข้อมูล นิยามการส่งสัญญาณข้อมูล(Transmission Definition) การส่งสัญญาณข้อมูลหมายถึง การส่ง(นำ)ข้อมูลหรือข่าวสารจากเครื่องส่งหรือผู้ส่งผ่านทางสื่อหรือตัวกลางไปยังเครื่องผู้รับ ข้อมูลหรือข่าวสารที่ถูกส่างออกไปอาจจะอยู่ในรูปของสัญญาณเสียง สัญญาณคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า หรือแสงก็ได้ โดยที่สื่อหรือตัวกลางของสัญญาณสามารถแบ่งออกเป็น 2 จำพวกคือ

1. จำพวกที่สามารถกำหนดเส้นทางสัญญาณได้ (Guided Media) ได้แก่ สายคู่ตีเกลียว สายโทรศัพท์ สายโคแอกเชียล และสายใยแก้วนำแสง

2. จำพวกที่ไม่สามารถกำหนดเส้นทางสัญญาณได้ (Unguided Media) หรือสื่อกลางไร้สาย ได้แก่ ชั้นบรรยากาศ สุญญากาศ และน้ำ

รูปแบบของการส่งสัญญาณข้อมูล
เราสามารถจัดแบ่งรูปแบบของการส่งสัญญาณข้อมูลได้เป็น 4 รูปแบบดังนี้

1. แบบทิศทางเดียวหรือซิมเพล็กซ์ (one-way หรือ Simplex) ในการส่งสัญญาณข้อมูลแบบซิมเพล็กซ์ ข้อมูลจะถูกส่งไปในทางเดียวเท่านั้น และตลอดเวลาตัวอย่างเช่น การกระจายเสียงของสถานีวิทยุ หรือการแพร่ภาพทางโทรทัศน์ เครื่องส่งจะส่งสัญญาณข้อมูลที่เป็นเสียงหรือภาพผ่านคลื่นวิทยุไปในชั้นบรรยากาศ ไปยังเครื่องรับเท่านั้นโดยที่เครื่องรับไม่สามารถส่งข้อมูลกลับมายังเครื่องส่งได้

2. แบบกึ่งทางคู่หรือครึ่งดูเพล็กซ์ (Either-Way of TWO Ways หรือ Half Duplex) การสื่อสารแบบครึ่งดูเพล็กซ์ เราสามารถส่งข้อมูลสวนทางกันได้แต่ต้องสลับกันส่งไปหรือกลับ จะทำในเวลาเดียวกันไม่ได้ ตัวอย่างเช่น วิทยุสื่อสารของแบบวอร์กกี้-ทอร์กี้ซึ่งต้องอาศัยการสลับสวิตซ์เพื่อแสดงการเป็นผู้ส่งสัญญาณและทางอีกด้านหนึ่งเป็นผู้รับสัญญาณนั้น คือต้องผลัดดันพูด บางครั้งเราเรียกการสื่อแบบครึ่งดูเพล็กซ์ว่า "การสื่อสารสายคู่" ( Two-Wire Line)

3. แบบทางคู่หรือดูเพล็กซ์เต็ม (Both-way หรือ Full-Duplex)ในการสื่อสารแบบนี้เราสามารถส่งข้อมูลได้พร้อมๆกันทั้งสองทาง ตัวอย่างเช่น ในการพูดโทรศัพท์เราสามารถพูดพร้อมกันกับคู่สนทนาได้ (เช่นในกรณีแย่งกันพูดหรือเถียงกัน) การทำงานจะเป็นการดูเพล็กซ์เต็ม แต่ในการใช้งานจริงๆ แล้วจะเป็นแบบครึ่งดูเพล็กซ์ คือผลักกันพูด ดังนั้น โทรศัพท์จึงเป็นอุปกรณ์แบบดูเพล็กซ์เต็มที่มีการใช้งานแบบครึ่งดูเพล็กซ์ บางครั้งเราเรียกการสื่อสารแบบดูเพล็กซ์เต็มว่า "การสื่อสาร 4 สาย" (Four-Wire Line) ประโยชน์การใช้งานของการส่งสัญญาณแบบดูเพล็กซ์เต็มย่อมให้ประโยชน์ใช้สอยได้ดีกว่า รวมทั้งลดเวลาในการส่งสัญญาณเพื่อสลับการเป็นผู้ส่งในแบบครึ่งดูเพล็กซ์ อย่างไรก็ตามค่าใช้จ่ายในการติดตั้งและอุปกรณ์ของระบบการส่งสัญญาณแบบดูเพล็กซ์เต็มจะยุ่งยากกว่ามีค่าใช้จ่ายสูงกว่าแบบอื่น

4. แบบสะท้อนสัญญาณหรือเอกโคเพล็กซ์ (Echo-Plex) บางคนใช้คำว่าครึ่งดูเพล็กซ์ หรือดูเพล็กซ์เต็มมาอธิบายความสัมพันธ์ระหว่างคีย์บอร์ดและจอภาพของเทอร์มินัลของเมนเฟรมหรือโฮสต์คอมพิวเตอร์ ซึ่งแท้ที่จริงแล้วควรใช้คำว่า "เอกโคเพล็กซ์" มากกว่าในระหว่างการพิมพ์ข้อความหรือคำสั่งที่คีบอร์ดเพื่อให้โฮสต์คอมพิวเตอร์รับข้อความหรือทำตามคำสั่ง ข้อความหรือคำสั่งก็จะปรากฏขึ้นที่จอภาพของเทอร์มินัลด้วยเช่นกัน เนื่องจากขณะที่สัญญาณตัวอักขระที่ถูกส่งจากคีย์บอร์ดไปยังโฮสต์ซึ่งเป็นแบบดูเพล้กซ์เต็ม จะถูกสะท้อนสัญญาณให้กลับมาปรากฏที่จอภาพของเทอร์มินัลเองด้วย ทำให้ผู้ใช้สามารถรู้สึกทำงานไปพร้อมๆ กันกับที่โฮสต์ทำงาน ตัวอย่างที่เราเห็นและใช้กันเป็นประจำคือการใช้บริการเครื่องถอนเงินอัตโนมัติหรือ ATM ในขณะที่เราป้อน (ส่ง) ตัวเลขจำนวนเงินที่จะเบิกถอนไปเครื่องโฮสต์คอมพิวเตอร์ของธนาคารที่เก็บข้อมูลบัญชีเงินฝากของเรานั้น เราสามารถ้เห็นตัวเลขจำนวนเงินที่หน้าจอมอนิเตอร์ของเครื่อง ATM ไปพร้อมๆ กันด้วย




หน้าถัดไป

กลับหน้าแรก
1