DOMİNANT KÖPEĞİN EĞİTİLMESİ
Dominant köpek nedir ? Erkek Weimeraner ve Rottweiler’lar akla ilk gelenler. Pek
çok insanın eğitim kurslarına katılmalarının ana nedeni evde kontrolü ele
geçirmiş bir köpeğe sahip olmalarıdır.
Bu, yukarıda bahsedilen ırklardan biri ya da küçük bir Yorkshire teröristi olabilir.
Dominant köpeğin fiziksel olarak güçlü bir köpek olması gerekmez. Tüm o, odaya
kimin girip kimin giremeyeceğine karar veren küçücük köpekleri düşünün bir kere.
İnsanların expres servisi için üretilmiş ırkların genetik olarak resesif olduğuna
da sakın inanmayın. Kesinlikle oldukça dominant olan iki Border Collie’ye sahiptim.
Bu ırk her zaman her istediğinizi yapmaya hazır eğitilmiş olarak size gelmez.
Aslında dominant köpekler neredeyse her ırktan çıkabilir.
Komşunuzun köpeği tasmasını çekiştirmeden yürüdüğü, çağrıldığında
geldiği ve nadiren düzeltmeye gereksinim duyduğu için kendinizi aptal gibi
hissedebilirsiniz. Öte yandan, günde saatlerinizi verdiğiniz ve sayfalarca pedigriye
sahip şampiyonunuz sokakta sizi hala parmağında oynatabilir.
Üzülmeyin. Haydut köpeğiniz bir evliya olmasa da karakter sahibi bir hayvana
dönüşebilir. Belki de bir gün onla gurur duyabilirsiniz.
Herşeyden önce köpek dostunuza onun sürü lideri, kıdemli partneri, tanrısı,
idolü, yaşama nedeni ya da ne derseniz deyin olduğunuzu ikna etmeniz gerekmektedir. Bir
süredir ipler onun elindeyse tacından feragat etmekte isteksiz davranacaktır. Yine de
bu başarılabilinir.
Yıllar içinde dominant köpeğin eğitiminde pek çok yöntem geliştirilmiştir.
Niyetinizi zorlayarak kabul ettirebilirsiniz. Köpek çok büyük değilse ve üzerinizde
eğitim giysisi varsa bu işe yarayabilir. Pek çok eğitimci köpekleri teslim olmaya
zorlayabilir. Fakat biz sıradan, köpeğin kendisini ısırmasından korkan ve Atilla
Han’ın köpek versiyonu yerine bir dost isteyen insanlardan bahsediyoruz.
Belli bir süre köpeğin hareket alanı evin belirli bir bölgesiyle
sınırlandırılmalıdır. Belki de köpek yatak üzerinde uyumaya
alıştırılmıştır. Bu alışkanlığın en baştan itibaren önüne geçilmelidir.
Sadece sürü liderinin yani sizin en iyi uyuma noktasını seçmeye hakkı vardır.
Köpeğiniz izinsiz sizin bölgenize girmemelidir. Lider olarak yerinizi onun gözünde
tam olarak sağlamlaştırmadan evin belli bölgelerine girişini engelleyebilirsiniz.
Ancak istediğinizde siz onun bölgesine girebilirsiniz. Bu arada duyarlı olup ona
gerekli huzur ve rahatlığı sağlamayı da ihmal etmeyin.
İtaat etmesi gereken belirli kurallar koyun. Her kapıdan sizden önce fırlamak
isteyecektir. Beklemesini sağlayın ve sadece hazır olduğunuzda onu yanınıza
çağırın. Gerekiyorsa kayışını takıp onu engelleyin. Size yardım edecek
birilerini bulun ya da onu güvenli bir yere bağlayabilirisiniz. Bazen yumuşamak
isteyebilirsiniz. Unutmayın ki eğitim zaman alır. Bu anlarda kendinize aslında
köpeğinizin gerçekten kontrolü ele geçirmek istemediğini hatırlatın. Sabırlı
olun. Böylesine değerli bir şey kolay olamaz.
Eğitim köpeğinize sahip olabileceğinden daha fazla
özgürlük sağlayacaktır.
Diğer bir dominant köpek numarası da üzerinize atlayıp patisi ile sizi
dürtüklemesidir. Çoğu insan bunu arkadaşça bir hareket olarak görür. Gerçekten de
öyledir. Fakat sadece siz köpeğinizin ne zaman üzerinize zıplayacağına karar
verebildiğinizde. Patilerini üzerinize koyduğunda sizi onun astı olarak görmeye
başlayabilir. Sürüsündeki astlarına hakimiyetini göstermesinin yöntemlerinden biri
de budur. Bu arada köpeklerimin üzerime çıkıp oyun oynadıklaından bahsetmeliyim;
fakat ben sürü lideriyim. İstediğini elde etmeye alışmış bir köpekle
iyileştirici önlemler almak şarttır. Ona oturmasını ve komutla üzerinize
atlayabileceğini öğretin. İtaat ettiği için onu ödüllendirin. Kısa sürede ondan
ne istediğinizi anlayacaktır.
Dominant bir köpeğin insanlara davranış biçimi genellikle oldukça zekicedir.
Bahçeye çıkmak isteyip sizi koltuğunuzdan kaldırdıktan sonra dışarı çıkmayı
reddedebilir. Dizinize patisini koyarak ilginizi çekmeye çalışabilir ya da burnuyla
okuduğunuz gazeteyi itebilir. Bu ve benzeri pek çok davranış, dominant köpeğinizin
lider olarak kendisini ilan etme yöntemleridir. Gerektiği zamanlarda itaatkar ve kontrol
altındaysa bu tür davranışları şirin bulabilirsiniz. Ama biz burada şirinden başka
her şey olabilecek bir asiden bahsediyoruz.
Rölatif olarak faydalıı bir egzersiz de uzun yat ve bekledir. Aslında bu bir
“bekle” egzersizi değildir. Komut gerekmemektedir. Tüm yapmanız gereken
köpeğinizi yatırıp istediğiniz süre içinde onu o şekilde tutmaktır. Çok
dominantsa direnecektir; fakat ısrarcı olmalısınız. Bu egzersizi başta kayışı ile
yapabilirsiniz. Başta kısa sürelerle bağlasanız da daha sonra yarım saata kadar bu
süreyi uzatabilirsiniz. Bu size biraz sıkıcı geldiyse en sevdiğiniz televizyon
programı ile aynı zamana getirebilirsiniz. Belirli bir rutin oluşturun ve çok zaman
geçmeden savaşı kazandığınızı göreceksiniz. Fakat bunu ufak bir yavru ile
yapmayacak kadar da duyarlı olmalısınız. En baştan itibaren doğru şekilde ele
aldıysanız bu tür bir egzersizi sağlamak kolay olacaktır.
Oyun ile eğitime gerçekten inanmama rağmen oyunlar dikkatle kontrol altında
tutulmalıdır. Dominant bir köpeğin oyunlarda kazanmasına asla izin verilmemelidir.
Eğer köpek aşırı derecede dominant ise tamamiyle bu oyunlardan kaçınılmalıdır.
Oyuncağını size geri teslim ettiği sürece arama oyunları eğlencelidir. Eğer geri
vermiyorsa uzatmalı bir kayış ile itaat eğitime geri dönmelidir. Özgürlük
kazanılmak zorundadır.
Onunla çeşitli itaat egzersizleri yapın. Ondan eğitim için günde en az 10 dakikalık
konsantrasyonunu isteyin. Her şey süratle, kayışlı ve kontrol altında şevkle
yapılmalıdır. İtaat eğlencelidir; fakat fazla enerji ve konsantrasyon
gerektirdiğinden kalabalık bir ortam tavsiye edilmez. 10 dakika sonra yorulmamış ya da
hala bir molaya hazır değilseniz ya süper zindesinizdir ya da yeterince sıkı
çalışmamışsınız demektir. Almaya haıyr değilseniz size tüm enerji ve
bağlılığını vermesini köpeğinizden umamazsınız.
Sıkı eğitim sonucunda saatli bir bombaya dönen köpekler biliyorum. Bu köpeklerden
biri bayan sahibinin yanyana hiç bir erkek sokmamasıyla ün salmıştı. Gerçekten iri
bir köpekti ve tavrı ciddiye alınmak zorundaydı. Sahibi onu çok sevmesine rağmen
hayatını bir felakete çevirmişti. Sahibi bunun üzerine hiyerarşik olarak
statüsünü alta çekecek ciddi karalar aldı. Kolay olmasa da onu eğitmeyi başardı ve
birlikte yarışmaya katıldılar. Burada başarı bir kez sahibinin liderliğine tamamen
boyun eğince daha mutlu bir köpek olmasıydı.
Yoğun eğitim, uzun bir “yat-bekle” ve yatak odanıza girmesini engellemenizin yanı
sıra dominant bir köpeği eğitmenin başka yöntemleri de vardır. Bu günden itibaren
hiç bir şeyin mülküne sahip olmaması bunlardan biridir. Tüm oyuncakların kontrolü
de artık size ait olmalıdır ve oynama zamanlarına siz izin vermelisinizdir. Siz yemek
yerken sofraya yaklaşması söz konusu olmamalıdır. Lider her zaman önce yer.
Şu andan itibaren dikkatinizi çekmeye yönelik tüm teşebbüslerini görmezden
gelmelisiniz. Tüm kontakları başlatan taraf siz olmalısınız. Bu işin belki de en
zor kısmıdır. Bu köpeğinizin iyiliği için olduğundan duygularınıza gem vurmak
zorundasınız. Yine de ne olursa olsun ilk hareketi siz başlattığınız sürece hiç
bir şey köpeğinize sarılmanıza engel olmamalıdır.
Herkes dominant bir köpekle başa çıkamayabilir; fakat kimse bundan zarar
görmemelidir. Başarılı olursanız ödülü büyüktür. Tüm yapmanız gereken nerede
durması gerektiğini bilen bir köpeğin daha mutlu olacağını kendinize söylemektir.
Barbara Coledge 'in http://dspace.dial.pipex.com/town/square/tac61/dominent.htm
sayfasından çevrilmiştir.