Die JJ Potgieter Manuskrip

Toestande in die konsentrasiekampe

Die Britte het nie vir voldoende was plek en toilet geriewe beplan vir die vinnig groeiende gaste lys van die kampe nie. Higiëniese omstandighede het vinnig agteruit gegaan en siektes het uitgebreek. Party kampe het geen was plekke gehad nie en die dames moes in reënpoele bad. 

Die meeste mense was in wit en kakie tente gehuisves. In die meeste kampe was daar ‘n tekort aan tente en ‘n aantal families moes saam geleef het, somtyds tot 20 mense in ‘n enkele tent. Wanneer mense in die kampe aangekom het, was hulle dikwels in die oopte gelos vir ‘n aantal dae, tot tente vir hulle gevind kon word. Baie kampe het nie genoeg beddens gehad nie en mense moes op die grond geslaap het. 

Kos rantsoene was totaal onvoldoende en baie het van honger gesterf. Die Britte het die plan uitgedink om die rantsoene van families wie se mans steeds geveg het met die helfte te verminder, met die hoop dat dit hulle sou dwing om oor te gee. Die Britte het al die gesonde beeste geslag om die Britse troepe te voer, en die gevangenisse in die kampe was gelaat met die siek en ongesonde vleis. Nadat mense in die Pietersburg kamp gekla het, is die vleis vervang met geblikte soutvleis. ‘n Hele aantal gevalle is aangemeld waar gebreekte glas en vishoeke in die geblikte vleis gevind is. Die soort van ding is egter darem nie op ‘n groot skaal aangemeld nie. ‘n Moontlike verduideliking hiervan is dat die mense terug in Engeland die kos in enkele gevalle gesaboteer het om die verlies van geliefdes te wreek. 

Die Britte het een doktor vir elke kamp aangestel. In party kampe moes een doktor na meer as 4,000 mense omsien. Hospitaal geriewe het glad nie bestaan nie. Die families van die Boere wat steeds in die kommando’s was, is dikwels laer prioriteit gegee wanneer hulle mediese hulp moes kry. Die hospitale het gou ‘n reputasie van doods huise gekry. Medisyne was totaal onvoldoende, en gerugte het somtyds die rondte gedoen dat die medisyne vergiftig was. 


(c) Eric Swardt (1998)
Terug na die inhoudsopgawe
  1