พระพุทธอนันตคุณอดุลยญาณบพิตร

 

สถานที่ประดิษฐาน    พระอุโบสถ  วัดราชโอรสาราม  วรมหาวิหาร

                                ฝั่งธนบุรี  กรุงเทพมหานคร

พุทธลักษณะ            ศิลปะรัตนโกสินทร์

                                ปางสมาธิ ขัดสมาธิราบ

                                หน้าตัก  ๓.๑  เมตร  สูง  ๔.๕  เมตร

                                วัสดุ  สำริด  ลงรักปิดทอง

        พระพุทธรูปพระประธานวัดราชโอรสนี้ พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดฯ  ให้สร้างขึ้นเมื่อยังทรงเป็นพระเจ้าลูกยาเธอกรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ในรัชกาลที่ ๒ ครั้งที่ทรงพระราชศรัทธาบูรณะปฏิสังขรณ์วัดจอมทองริมคลองด่านซึ่งเป็นวัดเก่าขึ้นใหม่ทั้งวัด  เมื่อถวายเป็นพระอารามหลวงแล้ว  พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยพระราชทานชื่อว่าวัดราชโอรส

        ขณะที่กำลังหล่อพระพุทธรูปองค์นี้ นายจอห์น  ครอฟอร์ด  ชาวอังกฤษที่เข้ามาติดต่อทำสัญญาระหว่างประเทศกับสยามได้มาเยี่ยมวัดราชโอรส  และบันทึกถึงพระพุทธรูปองค์นี้ไว้อย่างน่าสนใจดังนี้

        ....ขณะที่เราไปนั้นวัดยังกำลังสร้างอยู่  เรามีโอกาสได้เห็นลำดับการก่อสร้างเช่นองค์พระประธานก็เห็นหล่อขึ้นแล้ว  แต่บางส่วนวางเรียงรายอยู่ในโรงงานแห่งหนึ่งรอไว้ประกอบเมื่อภายหลัง  ได้ทราบว่าโลหะที่ใช้ในการนี้คือ  ดีบุก  สังกะสี  ทองแดงเจือด้วยธาตุอื่น ๆ อีกบ้าง  โดยไม่มีส่วนแน่นอน  เพราะจักเป็นการยากอยู่บ้างที่จะกำหนดส่วน  เมื่อใครๆ ก็มาทำบุญหยอดโน่นหยอดนี่ลงไปตามแต่จะศรัทธาไม่มีการหวงห้าม  องค์พระที่หล่อขึ้นเป็นตอน ๆ นี้ข้างในกลวง  เนื้อหนาประมาณ ๒ นิ้ว(ฟุต)  เวลาเอาออกจากพิมพ์ดูขรุขระ  แต่ข้อนี้ไม่สำคัญเพราะถึงอย่างไรก็ต้องลงรักปิดทองอีกชั้นหนึ่ง  จะทำเป็นพระนั่งหน้าตัก  ๑๐ ฟุต  ซึ่งถ้าเป็นพระยืนก็จะสูงถึง ๒๒ ฟุต

        หลังจากที่พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าฯ  เสด็จสวรรคตแล้วที่ฐานของพระพุทธรูปนี้ได้เป็นที่ประดิษฐานพระราชสรีรางคารและศิลาจารึกดวงพระชะตา  โดยมีเศวตรฉัตร  ๙ ชั้นกั้นเหนือองค์พระ  พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวถวายนามพระพุทธรูปองค์นี้ว่า  พระพุทธอนันตคุณอดุลยญาณบพิตร  กล่าวกันว่าเป็นพระพุทธรูปที่งามโดยพุทธลักษณะอย่างยิ่งองค์หนึ่ง


1