พระประธานวัดนางนอง
|
สถานที่ประดิษฐาน พระอุโบสถ วัดนางนอง วรวิหาร ริมคลองด่าน เขตบางขุนเทียน กรุงเทพมหานคร |
พุทธลักษณะ ศิลปะรัตนโกสินทร์ ปางมารวิชัย ทรงเครื่อง ขนาดหน้าตักกว้าง ๙ คืบ วัสดุ สำริดลงรักปิดทอง |
เมื่อเอ่ยถึงย่านคลองด่านเขตบางขุนเทียน คนจำนวนมากอาจรู้สึกเพียงว่าเป็นย่านเรือกสวนชานเมืองที่ไม่มีสิ่งไรน่าสนใจ แต่ผู้ที่ใฝ่ใจในทางศิลปะและประวัติศาสตร์อยู่บ้างคงจะนึกถึงวัดสำคัญๆบนสองฟากคลองนั้น และหากมีผู้ใดก็ตามนึกไปถึงวัดนางนอง ก็ย่อมจะต้องนึกถึงพระประธานซึ่งเป็นพระพุทธรูปทรงเครื่องที่ถือกันว่างามที่สุดของกรุงรัตนโกสินทร์ วัดนางนองเป็นวัดเก่าแก่ จะสร้างตั้งแต่เมื่อใดไม่เป็นที่แน่ชัด แต่ก็มีผู้พยายามอธิบายจากเหตุแวดล้อมว่าวัดนี้มีพัฒนาการร่วมมากับชุมชนบางนางนอง ซึ่งอยู่บริเวณคลองด่านอันเป็นเส้นทางคมนาคมทางน้ำที่สำคัญมาตั้งแต่ราวต้นกรุงศรีอยุธยา วัดนี้จึงน่าจะสร้างขึ้นมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา เพียงแต่ไม่อาจกำหนดช่วงเวลาที่ชัดเจนลงไปได้ วัดนางนองมาได้รับการบูรณะปฏิสังขรณ์ครั้งใหญ่ใน รัชกาลพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวเพื่อยกเป็นพระอารามหลวง เมื่อแล้วเสร็จจึงได้เสด็จพระราชดำเนินทรงผูกพันธสีมาในปี ๒๓๘๔ เหตุที่ทรงบูรณะวัดนางนองเชื่อกันว่าเพราะย่านบางนานองนี้เป็น เขตนิวาสถานเดิมของเครือญาติฝ่ายพระราชมารดาคือ กรมสมเด็จพระศรีสุลาลัย ดังจะเห็นว่าพระองค์และพระราชมารดาได้เคยทรงบูรณะปฏิสังขรณ์วัดในละแวกนั้นมาก่อนแล้ว คือ วัดราชโอรส และวัดหนัง การบูรณะใหญ่ในสมัยรัชกาลที่ ๓ ทำให้ลักษณะศิลปกรรมที่ปรากฏในวัดเป็นไปตามความนิยมในยุคนั้น คือ พระอุโบสถทำแบบมีระเบียงหน้าหลัง หลังคาลดมุขหน้าหลังแบบหน้าบันชั้นลด ภายในพระอุโบสถประดิษฐานพระประธานบนฐานชุกชีปั้นลายปิดทองประดับกระจก พระพุทธรูปพระประธานองค์ใหญ่นี้เป็นพระปางมารวิชัยทรงเครื่อง พระพักตร์และพุทธศิลปะเป็นแบบศิลปะสุโขทัย เครื่องทรงที่ประดับอยู่เป็นชิ้นส่วนต่างหากจากองค์พระเฉพาะ มงกุฎทรงมีประวัติความเป็นมาอย่างสำคัญ กล่าวคือ เมื่อพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าฯปฏิสังขรณ์ พระปรางค์วัดอรุณราชวราราม เมื่อถึงคราวจะยกยอดนภศูลสวมยอดปรางค์โปรดฯให้ยืมมงกุฏ ทรงพระประธานวัดนางนองไปสวมบนนภศูลที่สร้างเตรียมไว้ ซึ่งถือเป็นเรื่องที่แปลก และมีผู้พยายามตีความไปต่างๆ บ้างก็ว่าเป็นสัญญาว่าเจ้าฟ้ามงกุฏจะเป็นใหญ่ในแผ่นดินต่อไป บ้างก็ว่า เป็นสัญลักษณ์แสดงความเป็นจักรพรรดิราชของพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว พระพุทธรูปทรงเครื่องพระประธานวัดนางนอง ได้รับคำยกย่องว่าเป็นงานประติมากรรมชั้นยอดชิ้นหนึ่งของงานช่างสมัยรัชกาลที่ ๓ นับเป็นพระพุทธรูปที่ควรค่าแก่การไปสักการะอีกองค์หนึ่ง |