พระอัฏฐารสศรีสุคตทศพลญาณบพิตร
|
สถานที่ประดิษฐาน พระวิหาร วัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร กรุงเทพมหานคร |
พุทธลักษณะ ศิลปะสุโขทัย ปางประทานอภัย ขนาด สูง ๕ วา ๑ ศอก ๑๐ นิ้ว วัสดุ สำริดปิดทอง |
พระปางประทานอภัยเป็นปางที่ไม่ค่อยมีสร้างแพร่หลายนักพระอัฏฐารสองค์นี้เดิมประดิษฐานอยู่ที่วัดวิหารทอง จังหวัดพิษณุโลกในรัชกาลที่ ๓ พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงบูรณะปฏิสังขรณ์วัดสระเกศทั้งพระอาราม โปรดให้เปลี่ยนจากเครื่องไม้ที่สร้างตั้งแต่ครั้งพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกฯ มาเป็นตึก แล้วสร้างพระวิหาร พอดีกันกับที่วัดวิหารทองที่พิษณุโลกกลายเป็นวัดร้างจึงโปรดฯ ให้เชิญพระอัฏฐารสลงมายังกรุงเทพฯ เพื่อจะประดิษฐานไว้ยังพระวิหารวัดสระเกศ เมื่อสร้างพระวิหารนั้น มีพระราชดำริว่าพระศรีศาสดาก็เป็นพระสำคัญอยู่ที่เมืองพิษณุโลกมาก่อนเช่นกัน ควรที่จะให้มาประดิษฐานด้วยกันกับพระอัฏฐารส จึงโปรดฯ ให้แก้พระวิหาร กั้นเป็นสองห้องอย่างวิหารพระโลกนาถฯ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม แต่เมื่อเชิญพระอัฏฐารสเข้าประดิษฐานแล้วจะเชิญพระศรีศาสดาเข้า ก็เห็นว่าที่จะประดิษฐานนั้นกระชั้นประตูทำให้มองดูองค์พระไม่ได้ถนัด จึงโปรดฯ ให้เชิญพระศรีศาสดาไปไว้ยังพระอุโบสถวัดสุทัศนฯ แทน พระอัฏฐารสจึงประดิษฐานอยู่ ณ พระวิหารวัดสระเกศแต่เพยงองค์เดียวมาจนกระทั่งช่วงปลายรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว จึงมีการอัญเชิญหลวงพ่อดุสิตมาไว้ยังห้องที่เคยกะจะไว้พระศรีศาสดา พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเติมสร้อยนามพระอัฏฐารส เป็น พระอัฏฐารสศรีสุคตทศพลญาณบพิตร มีงานนมัสการพระอัฏฐารสฯ วันขึ้น ๑๑ ค่ำ ถึงวันแรม ๒ ค่ำ เดือน ๑๒ โดยเปิดให้ประชาชนเข้าสักการะ และปิดทองพระอัฏฐารสฯ จำลองเป็นประจำทุกปี |